NEDEN BENİM DEDİĞİM OLMUYOR?
Kur’an’ı Kerim temel alındığında, "Neden benim dediğim olmuyor?" sorusu ve buna bağlı gelişen sorunlar, insanın varoluşsal konumu, sınırları ve ilahlık iddiası ile ilişkilendirilerek şu başlıklar altında değerlendirilmektedir:
1. Hakikat İnsanın Arzu ve İsteklerine Bağlı Değildir
Kur'an, evrendeki düzenin ve hakikatin insanların değişken isteklerine göre şekillenmediğini açıkça belirtir. Mü’minûn Suresi’nde bu durumun gerekçesi şöyle açıklanır: “Eğer hak onların arzu ve heveslerine uymuş olsaydı, gökler, yer ve içindekiler fesada uğrar, evrende düzen bozulurdu.”. Yani herkesin her dediğinin olması, evrensel bir kaos ve yıkım anlamına gelirdi. Necm Suresi’nde ise doğrudan bu soruya hitap eden bir ayet yer alır: “Yoksa gerçek insanın arzu ve isteğine mi bağlı?”. Cevap, hayırdır; çünkü mülk ve otorite bütünüyle Allah’a aittir.
2. İnsanın Kendi Hevasını (Arzularını) İlah Edinmesi
İnsanın "her dediğinin olmasını istemesi", aslında kendi arzusunu mutlak bir otorite haline getirme çabasıdır. Kur’an’ı Kerim Mealinde bu durum, "arzu ve heveslerini ilah edinmek" olarak tanımlanır. Kişi kendi dediğinin olmasını hayatın merkezine koyduğunda, farkında olmadan Allah’ın otoritesine ortak olmaya çalışmaktadır. Oysa mutlak karar verici ve "Ol!" (Kün) deme yetkisi yalnızca Allah'ındır.
3. İnsanın Bilgisizliği ve Aceleciliği
İnsan, sınırlı bilgisiyle kendisi için neyin gerçekten iyi olduğunu her zaman ayırt edemez. Bakara Suresi’nde bu durum şöyle ifade edilir: “Olabilir ki sizin hoşlanmadığınız bir şey, sizin için hayırdır ve ihtimal ki sizin hoşlandığınız bir şey sizin için kötüdür. Siz bilmezsiniz ama Allah bilir.”. Bu yüzden "benim dediğim neden olmuyor" diyen insan, aslında kendisi için zararlı olacak bir şeyi istiyor olabilir. İnsan fıtraten acelecidir ve sonuçlarını görmediği konularda kendi planlarının hemen gerçekleşmesini ister.
4. Hayatın Bir Sınanma (İmtihan) Sahası Olması
Dünya hayatı, insanın her istediğinin gerçekleşeceği bir konfor alanı değil, bir sınav merkezidir. İnsan bazen rızkının daraltılmasıyla, bazen kayıplarla, bazen de istediklerinin olmamasıyla sınanır. Bu sınavın amacı, kimin daha güzel davranacağını ve sabredeceğini ortaya çıkarmaktır. Her dediği olan bir insan için sabır ve teslimiyet gibi erdemlerin gelişmesi mümkün olmayacaktır.
5. Sahte Yeterlilik Duygusu ve Azgınlık
İnsan, elindeki imkânlar arttığında veya her istediği gerçekleştiğinde kendini "müstağni" (kendi kendine yeterli) görmeye başlar. Alak Suresi’nde bu tehlikeye dikkat çekilir: “Bütün bunlara rağmen insan yine de azar; kendi kendini yeterli gördüğü zaman.”. "Neden benim dediğim olmuyor?" sorusunun altında yatan asıl sorun, insanın kendi acziyetini unutup her şeye güç yetirebileceği zannına kapılmasıdır.
Özetle; Kur’an’ı Kerim'e göre "dediğinin olmaması" insan için bir hizalanma noktasıdır. Bu durum insana;
• Mutlak otorite olmadığını,
• Bilgisinin sınırlı olduğunu,
• Ve hayatın bir sınav olduğunu hatırlatır.
Kur'an'ın bu soruya önerdiği çözüm; kişisel hırslar ve arzular (heva) peşinde koşmak yerine, Allah'ın belirlediği fıtrat yasalarına uyarak teslimiyet (İslam) ve sabır ile hareket etmektir.
